Πέμπτη, 13 Δεκεμβρίου 2018

Η αρχαία Μακεδονική διάλεκτος



 Ολίγα τινά περί της αρχαίας μακεδονικής διαλέκτου

       Ο Αναγνωστόπουλος Γεώργιος Π. (1884 - 1936) ήταν τακτικός Καθηγητής της έδρας της Γλωσσολογίας στο Πανεπιστήμιο της Αθήνας, στο οποίο και παρέμεινε μέχρι το θάνατό του. Υπήρξε ένας διακεκριμένος καθηγητής, ανθρωπιστής και επιστήμονας. Ήταν πολυγραφότατος, καθώς είχε συγγράψει πολλά λαογραφικά και γλωσσολογικά έργα, βιβλιοκρισίες και διατριβές. Στο άρθρο αυτό δημοσιεύονται ορισμένες σελίδες από το σπουδαίο πανεπιστημιακό του έργο "Σύντομος Ιστορία των Ελληνικών Διαλέκτων, μέρος Α΄, Ιστορία των αρχαίων διαλέκτων, εν Αθήναις, τύποις Π. Δ. Σακελλαρίου" που εκδόθηκε το έτος 1924.
          Όπως προκύπτει από την ανάγνωση των σελίδων που ακολουθούν η αρχαία Μακεδονική ήταν μια διάλεκτος της Ελληνικής γλώσσας, ιδιόρρυθμη αλλά όχι απαλλαγμένη από κάποια ξένα λεξιλογικά και φθογγικά στοιχεία,τα οποία προήλθαν επειδή η περιοχή της Μακεδονίας μας γειτνίαζε με πολλά βάρβαρα θρακοιλλυρικά φύλλα.

Κυριακή, 9 Δεκεμβρίου 2018

ΠΑΝΑΓΗΣ Δ. ΖΟΥΒΑΣ (1910 - 1992)

ΠΑΝΑΓΗΣ Δ. ΖΟΥΒΑΣ (1910 - 1992)

Ιστορικός - συγγραφέας, λογοτέχνης, επίτιμος δρ Φιλοσοφίας, δημοσιογράφος.


Οικογενειακές πληροφορίες– βιογραφικά στοιχεία
            Η οικογένεια Ζούβα (ή Ζιούβα) υπήρξε μια από τις παλαιότερες και σημαντικότερες οικογένειες του Ζευγολατειού Κορινθίας και ευρύτερα της περιοχής της Βόχας με ιστορία, φήμη, επιρροές και μεγάλη προσφορά προς το κοινωνικό σύνολο.
Ο πατριάρχης της οικογένειας Δημήτριος Ζούβας (1872 – 1936) γεννήθηκε στο Ζευγολατιό. Τα εγκύκλια μαθήματα παρακολούθησε στην ιδιαίτερη πατρίδα του και συνέχισε τις σπουδές του στο Γυμνάσιο της Κορίνθου. Εγγράφηκε στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, όπου και αποφοίτησε σε νεαρά ηλικία. Άσκησε το επάγγελμα του Ιατρού. Ειδικότερα, από το έτος 1926 και μέχρι το θάνατό του υπήρξε έμμισθος κοινοτικός ιατρός του Ζευγολατειού. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι παρείχε τις ιατρικές του υπηρεσίες δωρεάν σε όσους ήταν πτωχοί και πολύτεκνοι.
Στον πολιτικό στίβο αναμείχθηκε κατά το έτος 1920. Είχε κατέλθει δύο φορές ως υποψήφιος βουλευτής ΑργολιδοΚορινθίας με το Λαϊκό κόμμα του μετέπειτα Πρωθυπουργού της Ελλάδος Παναγή Τσαλδάρη. Την πρώτη φορά κατά τις Εθνικές εκλογές[1] του έτους 1926 έλαβε 926 ψήφους, αλλά δεν κατάφερε να εκλεγεί. Λίγα χρόνια αργότερα, κατά τις Εθνικές εκλογές του έτους 1933 κατέβηκε εκ νέου ως υποψήφιος βουλευτής με το Λαϊκό κόμμα και εκλέχθηκε βουλευτής ΑργολιδοΚορινθίας. Είχε διατελέσει μέλος των Κοινοβουλευτικών Επιτροπών της Υγιεινής και της Παιδείας, συμβάλλοντας στην επίλυση πολλών ζητημάτων ζωτικής σημασίας που απασχολούσαν τότε τον ιατρικό κόσμο της χώρας.
Η συμβολή του στην εξέλιξη του Ζευγολατειού υπήρξε μεγάλη και καθοριστική σε πλείστα ζητήματα, όπως ρυμοτομικό σχέδιο, ηλεκτροδότηση κοινότητας, ανέγερση νέου δημοτικού σχολείου Ζευγολατείου κ.α. Ευεργέτησε πολλαπλώς το Ζευγολατειό τόσο ως επιστήμων όσο και ως πολιτικός.
Η σύζυγός του Ευμορφία Νικολάου ήταν θυγατέρα του Οπλαρχηγού της Κορίνθου κατά την Εθνική Επανάσταση του έτους 1821 Σταύρου Νικολάου. Είχε υπηρετήσει επί σειρά ετών ως δασκάλα στο δημοτικό σχολείο Ζευγολατειού. Μαζί απέκτησαν τρείς υιούς, τον Σταύρο, τον Γεώργιο, τον Παναγή και μία θυγατέρα την Τατιανή. Ο Σταύρος Ζούβας υπήρξε ο μακροβιότερος αιρετός Πρόεδρος της κοινότητας του Ζευγολατείου. Είχε διατελέσει Πρόεδρος επί 15 συναπτά έτη και συγκεκριμένα τη χρονική περίοδο 1948 – 1962.
Ο έτερος αδερφός του Παναγή, ο Γεώργιος Ζούβας (1906 – 1941) παρακολούθησε τα εγκύκλια γράμματα στο Ζευγολατειό, συνέχισε στο Γυμνάσιο της Κορίνθου και έπειτα εισήλθε στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Μετά την αποφοίτησή του διετέλεσε αρχικά βοηθός στην Πανεπιστημιακή Γυναικολογική Κλινική υπό τον Καθηγητή μαιευτικής και γυναικολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών Κωνσταντίνο Ι. Λογοθετόπουλο και εν συνεχεία προάχθηκε σε Επιμελητή της ιδίας κλινικής υπό τον Καθηγητή μαιευτικής και γυναικολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών Κωνσταντίνο Λούρο. Συνεργάστηκε και με τον Ιωάννη Κυριάκου, μετέπειτα Ανώτερο Στρατιωτικό Γενικό Αρχίατρο και ιδρυτή του ΝΙΜΤΣ (Νοσηλευτικό Ίδρυμα Μετοχικού Ταμείου Στρατού).  Κατά το έτος 1937 ανακηρύχθηκε διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών. Τη χρονική περίοδο 1937 – 1940 δημοσίευσε πλήθος αξιόλογων εργασιών του σε επιστημονικά περιοδικά για θέματα γυναικολογίας, καθώς και γενικής χειρουργικής. Έγραψε και τα ακόλουθα βιβλία:
-        - Εχινόκοκκος κύστις κυστεομητρικού χώρου (1936).
-  - Περίπτωσις λεμφαγγειώματος της μήτρας μετά κύστεως του δεξιού επωοθηκίου περιστραφείσης (1936).
-       Αι εχινόκοκκοι κύστεις των γεννητικών οργάνων της γυναικός (1937).
-       Αι μετεγχειρητικαί ψυχώσεις εις την Γυναικολογίαν (1938).
Κατά τον πόλεμο του 1940 υπηρέτησε στο Ελληνοιταλικό μέτωπο ως Έφεδρος ανθυπίατρος στο 2ο στρατιωτικό νοσοκομείο των Ιωαννίνων. Είχε τραγικό τέλος, αφού φονεύθηκε την 20η  Απριλίου του έτους 1941 στα Ιωάννινα από βόμβα εχθρικού αεροπλάνου. Αξίζει να αναφερθεί περί του θανάτου του και η συγκλονιστική μαρτυρία του συντοπίτη του Κωνσταντίνου Μπαλή (πατέρα του Νικήτα Μπαλή) που είχε πολεμήσει στο Μέτωπο, ο οποίος το πρωί της 20ης Απριλίου του έτους 1941 προσήλθε στο στρατιωτικό νοσοκομείο Ιωαννίνων βαριά τραυματισμένος προς ακρωτηριασμό. Με ενέργειες όμως του Γεωργίου Ζούβα που τον χειρούργησε απέφυγε τον ακρωτηριασμό και στάλθηκε αμέσως στην Αθήνα. Το βράδυ όμως της ίδιας ημέρας έγινε ο βομβαρδισμός του νοσοκομείου από τους Γερμανούς, κατά τον οποίο ο ιατρός Γεώργιος Ζούβας τραυματίστηκε σοβαρά και ύστερα από λίγες ημέρες κατέληξε.
ΠΑΝΑΓΗΣ Δ. ΖΟΥΒΑΣ
Γεννήθηκε στο Ζευγολατιό Κορινθίας την 25η Σεπτεμβρίου του έτους 1910. Τα εγκύκλια γράμματα παρακολούθησε στο Δημοτικό σχολείο Αρρένων που λειτουργούσε τα χρόνια εκείνα στο Ζευγολατειό. Στη συνέχεια φοίτησε στο Γυμνάσιο της Κορίνθου. Έπειτα εγγράφηκε και σπούδασε στη Ριζάρειο Εκκλησιαστική Σχολή της Αθήνας[2], η οποία προοριζόταν κατά βάση για την εκπαίδευση των μελλοντικών κληρικών. Από τη Ριζάρειο Σχολή έλαβε το έτος 1932 πτυχίον παιδαγωγικής. Στη συνέχεια πραγματοποίησε στο Πανεπιστήμιο Αθηνών σπουδές στις νομικές και πολιτικές επιστήμες και μετά το πέρας αυτών σπούδασε δημοσιογραφία στο Παρίσι. Με βάση τον τίτλο που αναγράφει στο εξώφυλλο κάποιων εκ των έργων του, πληροφορούμαστε ότι είχε πραγματοποιήσει και σπουδές ιστορίας. Αναγορεύτηκε επίτιμος Διδάκτωρ της Φιλοσοφίας του Searchlight College της Νεβάδας των ΗΠΑ. Είχε ασχοληθεί και με την ποίηση γράφοντας διάφορες συλλογές από τραγούδια, ποιήματα αλλά και διηγήματα. Χαρακτηριστικό είναι το έργο του «Η Κορινθία στην ποίηση του Α. Μιχοπούλου – Κορινθιανού».

Δευτέρα, 19 Νοεμβρίου 2018

ΠΟΤΑΜΟΣ ΝΕΜΕΑΣ Ή ΧΕΙΜΑΡΡΟΣ ΖΑΠΑΝΤΙ


ΠΟΤΑΜΟΣ  ΝΕΜΕΑ  ή  ΧΕΙΜΑΡΡΟΣ ΖΑΠΑΝΤΙ
                    Το ιστορικό ποτάμι της Κορίνθου, της Νεμέας και της Βόχας

    Γ ε ν ι κ ά   Σ τ ο ι χ ε ί α   
   Η γεωμορφολογική εικόνα της περιοχής που καλύπτει η χθαμαλή (παραλιακή) πεδιάδα ή πεδιάδα της Βόχας χαρακτηρίζεται από την παρουσία τριών ποταμών, οι οποίοι έχουν ένα καλά ανεπτυγμένο υδρογραφικό δίκτυο που αποτελείται ή συμπληρώνεται από αρκετούς άλλους μικρότερους χειμάρρους ή παραποτάμους. Τα ποτάμια αυτά είναι:  το Αγιωργίτικο ποτάμι ή Ασωπός, ο Λογγοπόταμος ή Ράχιανης και το ποτάμι της Νεμέας ή Κουτσομαδιώτικο ή χείμαρρος Ζαπάντι (Ζαπάντης).
            Το ποτάμι της Νεμέας ή χείμαρρος Ζαπάντι (Ζαπάντης) πηγάζει από το βόρειο κράσπεδο της πεδιάδας της αρχαίας Νεμέας και ειδικότερα από το χωριό Ηράκλειο που βρίσκεται δίπλα από την αρχαία Νεμέα. Εκβάλλει στον Κορινθιακό κόλπο,  στη δημοτική κοινότητα Βραχατίου του δήμου Βέλου – Βόχας. Η υδρολογική του λεκάνη, η οποία έχει έκταση 68.73 Km 2 , είναι μια σχετικά νέα, μικρή υδρογραφική λεκάνη που συνεχίζει να εξελίσσεται με τη πάροδο του χρόνου. Η κοιλάδα του αρχίζει 3 χλμ νότια του Βραχατίου και τελειώνει λίγο πρίν την αρχαία Νεμέα. Το μήκος της είναι περίπου 25 χλμ και το πλάτος της κυμαίνεται μεταξύ 100 και 200 μέτρων.
            Κάποτε ο χείμαρρος Ζαπάντι έφερνε νερό. Σήμερα όμως είναι ξεροπόταμος, κατεβάζοντας περιστασιακά νερό ανάλογα με τις βροχοπτώσεις ή το λιώσιμο των χιονιών στα ορεινά. Διατηρεί νερό όλο το χρόνο μόνο στα υψηλότερα τμήματά του. Η κοιλάδα του είναι κατάφυτη από αμπέλια με την περίφημη Κορινθιακή Σουλτανίνα, αλλά και με διάφορες ποικιλίες εσπεριδοειδών και ελαιώνων.
            Αξίζει να σημειωθεί ότι αρκετοί είναι οι κάτοικοι από διαφορετικές περιοχές, οι οποίοι ανέφεραν ότι παλαιότερα όταν ο χείμαρρος είχε σταθερή ποσότητα νερού υπήρχαν και ψάρια, τα οποία εξαφανίσθηκαν κατά τη μεγάλη ξηρασία πρός τα τέλη της δεκαετίας του 1980. Στα τέλη της δεκαετίας του 1980 σε πολλές περιοχές είχε ξεκινήσει ένα έντονο φαινόμενο υδρολογικής ξηρασίας, το οποίο κράτησε έως τα μέσα της δεκαετίας του 1990.
            Να αναφερθεί ωστόσο ότι κατά το παρελθόν έγιναν σχετικές δειγματοληψίες σε σημεία ανάμεσα στο χωριό Σουληνάρι και τις πηγές του χειμάρρου Ζαπάντι, αλλά δε διαπιστώθηκε η παρουσία ψαριών.

Κυριακή, 14 Οκτωβρίου 2018

ΟΙ ΜΥΚΗΝΑΪΚΕΣ ΟΡΝΕΑΙ ΣΤΟ ΖΕΥΓΟΛΑΤΙΟ

                           
    ΜΥΚΗΝΑΪΚΗ ΠΟΛΗ ΣΤΑ ΑΖΗΤΗΤΑ ΣΤΟ ΖΕΥΓΟΛΑΤΕΙΟ (Μέρος Β΄)

       Στην ανάρτηση αυτή δημοσιεύεται ένας χάρτης στον οποίο απεικονίζεται γεωφυσικά με τη βοήθεια ενός ειδικού δορυφορικού προγράμματος η μυκηναϊκή πόλη Ορνεαί. Η αρχαία αυτή πολιτεία βρίσκεται στην κτηματική περιφέρεια της έδρας του δήμου Βέλου - Βόχας, το Ζευγολατιό και έχει κηρυχθεί αρχαιολογικός χώρος με ΦΕΚ από το έτος 1985 με ενέργειες του αείμνηστου Ανδρέα Μαυραγάνη και επί Υπουργίας Πολιτισμού Μελίνας Μερκούρη. Ο Όμηρος αναφέρει ότι συμμετείχε στον Τρωϊκό πόλεμο υπό την αρχηγία του Αγαμέμνονα με 50 πλοία.
       Μέχρι σήμερα ο χώρος δεν έχει ανασκαφεί συστηματικά. Έχει όμως ερευνηθεί επιφανειακά. Η επιφανειακή αυτή έρευνα πεδίου διενεργήθηκε από την καθηγήτρια αρχαιολογίας του πανεπιστημίου Οχάϊο κα Jeannette Marchand. Τα αποτελέσματα της έρευνας παρουσιάστηκαν στο Διεθνές Συνέδριο "The Corinthia and the Northeast Peloponnese" που διεξήχθη στο Λουτράκι από την 26η μέχρι την 29η Μαρτίου του έτους 2009 και δημοσιεύθηκαν στα πρακτικά αυτού που εκδόθηκαν το έτος 2013, με τον ακριβή τίτλο "Jeannette Marchand - Ιουλία Τζώνου - Michael Boyd, Αποτελέσματα επιφανειακής και γεωφυσικής έρευνας στο Ντοράτι Κορινθίας".


Τρίτη, 3 Ιουλίου 2018

ΜΥΚΗΝΑΪΚΗ ΠΟΛΗ ΣΤΑ ΑΖΗΤΗΤΑ ΣΤΟ ΖΕΥΓΟΛΑΤΕΙΟ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ


ΜΥΚΗΝΑΪΚΗ ΠΟΛΗ 

ΣΤΑ ΑΖΗΤΗΤΑ 
ΣΤΟ ΖΕΥΓΟΛΑΤΕΙΟ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ
Εφημερίδα "ΓΝΩΜΗ ΠΟΛΙΤΩΝ" / 15 Οκτωβρίου 2011.



[ * ]. ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ - ΣΥΓΓΡΑΦΗ: Σχοινοχωρίτης Κωνσταντίνος

*Ιστορικός-συγγραφέας, Αρχειονόμος-Βιβλιοθηκονόμος-Μουσειολόγος, υποψήφιος διδάκτωρ  (επικοινωνία: email. korinthios13@yahoo.gr, τηλ. 6945832094)

Κυριακή, 24 Ιουνίου 2018

ΖΕΥΓΟΛΑΤΕΙΟ: 1686 - 1715

ΖΕΥΓΟΛΑΤΕΙΟ
[Megalo Seguolo - Seguol(ati)o]
1686 - 1715 

Πρόκειται για ένα από τα παλαιότερα χειρόγραφα (γραμμένο σε Ενετική γραφή) που έχει βρεθεί μέχρι σήμερα και αναφέρεται στο χωριό μας με την ονομασία "Μεγάλο Ζευγολατειό". Το εν λόγω χειρόγραφο υπάρχει στο Ενετικό Αρχείο της οικογένειας ΑNDREA ΝΑΝΝΕΤΙ (Β΄ Ενετοκρατία 1686 - 1715) και συμπληρώνει σε πολλά σημεία το επίσημο απογραφικό αρχείο του έτερου Ενετού GRIMANI της ίδιας περίπου χρονικής περιόδου.
Επιμέλεια έρευνας Βασίλειος Αργ. Παπαχρήστου 2006 - 2007 (Με την άδεια της Εθνικής Βιβλιοθήκης).
Επιμέλεια έρευνας Βασίλειος Αργ. Παπαχρήστου 2006 - 2007 (Με την άδεια της Εθνικής Βιβλιοθήκης).
Πηγή: Ενετικό Αρχείο οικογένειας Andrea Nanneti / Εθνική Βιβλιοθήκη.



[ * ]. ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ - ΣΥΓΓΡΑΦΗ: Σχοινοχωρίτης Κωνσταντίνος

*Ιστορικός - συγγραφέας, Αρχειονόμος - Βιβλιοθηκονόμος, υποψήφιος διδάκτωρ  (επικοινωνία: email. korinthios13@yahoo.gr, τηλ. 6945832094)


Τετάρτη, 13 Ιουνίου 2018

ΑΜΦΙΠΟΛΗ - ΜΕΓΑΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ


Η ταφή του Μεγάλου Αλεξάνδρου

«που γάρ ειπε μοι, το Σήμα Αλεξάνδρου, δείξου μοι»
μτφρ. «που βρίσκεται ο τάφος του Αλέξανδρου, δείξτε μου»
                                                  Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος

            Ο Αλέξανδρος Γ΄ ο Μακεδών  (356 π.Χ – 323 π.Χ) υπήρξε ο μεγαλύτερος στρατηλάτης όλων των εποχών και ο μέγιστος των Ελλήνων. Συνέχισε το έργο του πατέρα του, Φιλίππου Β΄ και κατέκτησε μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα ολόκληρο τον τότε γνωστό κόσμο φθάνοντας μέχρι την Ινδία. Για τα λαμπρά επιτεύγματα που σημείωσε, η Ιστορία τον αποκάλεσε «Μέγα».
            Γεννήθηκε στην Πέλλα της Μακεδονίας τον Ιούλιο του 356 π.Χ. Πατέρας του ήταν ο βασιλιάς της Μακεδονίας Φίλιππος Β΄ και μητέρα του η κόρη του βασιλιά των Μολοσσών της Ηπείρου Ολυμπιάδα. Ο πλήρης βασιλικός τίτλος του ήταν: «Βασιλεύς των Μακεδόνων, Ηγεμών (Στρατηγός Αυτοκράτωρ) της Πανελλήνιας Συμμαχίας κατά των Περσών, Κύριος της Ασίας και της βορειοδυτικής Ινδίας και διάδοχος των Φαραώ της Αιγύπτου ως Φαραώ Νεκτανεβώ ΙΙ».